«تۈرك فېدېراتسىيونى» يىغىنىدا «جازا لاگېرلىرى» مەسىلىسى مۇھاكىمە قىلىندى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

د ئۇ ق رەھبەرلىرى ياۋروپادىكى تۈرك تەشكىلاتلىرىنىڭ بىرلەشمىسى ھېسابلىنىدىغان «تۈرك فېدېراتسىيونى» دەپ ئاتالغان تۈرك تەشكىلاتىنىڭ يىغىنىغا تەكلىپ بىلەن قاتنىشىپ، «جازا لاگېرلىرى» مەسىلىسى ۋە ئۇيغۇرلارنىڭ نۆۋەتتىكى ۋەزىيىتى توغرىسىدا مەلۇماتلار بەردى.

23-فېۋرال د ئۇ ق تەرىپىدىن تەشكىللەنگەن 6 كىشىلىك بىر گۇرۇپپا ۋەكىل «تۈرك فېدېراتسىيونى» تەشكىلاتىنىڭ تەكلىپى بىلەن گېرمانىيەنىڭ كارلسرۇھە شەھىرىگە بېرىپ، «جازا لاگېرلىرى» مەسىلىسى ۋە ئۇيغۇرلارنىڭ نۆۋەتتىكى ۋەزىيىتى توغرىسىدا مەلۇماتلار بەرگەن.

بۇ يىغىنغا قاتناشقان د ئۇ ق تەتقىقات كومىتېتى مۇدىرى ئەنۋەر ئەخمەت ئەپەندىنىڭ بىلدۈرۈشىچە، يىغىنغا 15 تۈرك تەشكىلاتىدىن 800 ئەتراپىدا كىشى قاتناشقان.

يىغىندا «تۈرك فېدېراتسىيونى» رەھبەرلىرى ۋە ھەرقايسى تۈرك تەشكىلاتلىرىنىڭ مەسئۇللىرى سۆز ئېلىپ، خىتاينىڭ ئۇيغۇر دىيارىدا تەسىس قىلغان جازا لاگېرلىرىنى قاتتىق ئەيىبلىگەن.

د ئۇ ق دىنىي ئىشلار كومىتېتى مۇدىرى، «شەرقىي تۈركىستان ئۆلىمالار بىرلىكى» نىڭ مۇئاۋىن رەئىسى تۇرغۇنجان ئالاۋۇدىن ئەپەندى سەھنىگە تەكلىپ قىلىنغاندا، ئۇ سۆزىنى ئالدى بىلەن تۈرك خەلقىنىڭ ئۇيغۇرلارغا بولغان ياردەم ۋە ھېسداشلىقلىرىغا رەھمەتلىرىنى بىلدۈرۈش بىلەن باشلىغان. ئۇ بۇ قېتىمقى يىغىن مۇناسىۋىتى بىلەن زىيارىتىمىزنى قوبۇل قىلغاندا، ئۇيغۇر ۋەكىللىرىنىڭ «تۈرك فېدېراتسىيونى» ۋە باشقا تۈرك تەشكىلاتلىرىنىڭ قىزغىن كۈتۈۋېلىشىغا، ئۇلارنىڭ بۇندىن كېيىن د ئۇ ق غا زور ياردەملەردە بولۇش ۋەدىلىرىگە ئېرىشكەنلىكىنى تىلغا ئالدى.

تەپسىلاتى...

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى «خەلقئارا ئانا تىل كۈنى» مۇناسىۋىتى بىلەن دۇنياغا چاقىرىق ئېلان قىلدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى 21-فېۋرال «دۇنيا ئانا تىل كۈنى» مۇناسىۋىتى بىلەن بايانات ئېلان قىلىپ، ئۇيغۇر ئانا تىلى يۈزلىنىۋاتقان خەتەرلىك ۋەزىيەتنى تەكىتلىدى.

مەزكۇر باياناتتا خىتاي دائىرىلىرىنىڭ كۆپ يىللاردىن بېرى «قوش تىل مائارىپى» نامى ئاستىدا ئۇيغۇر تىلىنى چەتكە قېقىش ۋە ئۇنىڭ ئورنىغا خىتاي تىلىنى دەسسىتىشنى ئەمەلگە ئاشۇرۇپ كەلگەنلىكى، ئەمما كېيىنكى ئىككى يىلدىن بېرى بولسا ئۇيغۇر تىلىنىڭ مەكتەپلەردە پۈتۈنلەي چەكلەنگەنلىكى بايان قىلىنغان.

باياناتتا بۇنىڭغا خوتەن ۋىلايەتلىك مائارىپ ئىدارىسى ئۆتكەن يىلى مەكتەپلەردە مەيلى دەرسخانا، مەيلى مەكتەپ قورۇسىدا بولسۇن ئۇيغۇر تىلىنى قەتئىي ئىشلەتمەسلىك ھەققىدە ئېلان قىلغان ئۇقتۇرۇش پاكىت قىلىپ كۆرسىتىلگەن.

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى مىليونلىغان ئۇيغۇر بالىلىرىنىڭ ئۆز ئانا تىلىغا ۋارىسلىق قىلىشىغا جىددىي تەھدىت پەيدا قىلغان يۇقىرىقى بۇ سىياسەتلەرنىڭ ئاخىرى بېرىپ لاگېر تۈزۈمىگىچە كېڭەيگەنلىكى، لاگېر تۈزۈمىنىڭ ئۇيغۇر مىللىي كىملىكى ۋە ئانا تىلىغا قاتتىق زىيانكەشلىك قىلىۋاتقانلىقىنى بايان قىلغان.

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق تۈرك تەشكىلاتلىرى بىلەن جازا لاگېرلىرىغا قارشى ھەمكارلىق ئورناتماقتا

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ رەھبەرلىرى گېرمانىيەنىڭ كۆلن، فرانكفۇرت، نۈرنبېرگ قاتارلىق شەھەرلىرىدىكى تۈرك تەشكىلاتلىرىنىڭ باش شىتابلىرىنى زىيارەت قىلدى.

19-فېۋرالدىن باشلاپ د ئۇ ق رەھبەرلىرى گېرمانىيەنىڭ بىر قانچە چوڭ شەھەرلىرىدىكى تۈرك تەشكىلاتلىرىنىڭ باش شىتابىنى زىيارەت قىلىپ، خىتاينىڭ ئۇيغۇر دىيارىدا تەسىس قىلغان جازا لاگېرلىرىغا قارشى ئورتاق ھەرىكەت قوزغاش ئىشلىرىدا ئۆز-ئارا ھەمكارلىقلار ئورناتقان.

18-فېۋرال ئامېرىكىدىكى بىر ھەپتىلىك زىيارىتىنى ئاخىرلاشتۇرۇپ ميۇنخېن شەھىرىگە قايتىپ كەلگەن د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى، 19-فېۋرالدىن ئېتىبارەن گېرمانىيەنىڭ ھەرقايسى جايلىرىدىكى تۈرك تەشكىلاتلىرى بىلەن ھەمكارلىق ئورنىتىش مەقسىتىدە پائالىيىتىنى باشلىۋەتكەن.

گېرمانىيەنىڭ كۆلن شەھىرىدىن زىيارىتىمىزنى قوبۇل قىلغان د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى تۇنجى بولۇپ مەركىزى كۆلندە بولغان «خەلقئارا تۈرك دېموكراتلار بىرلىكى» نى زىيارەت قىلغانلىقىنى ھەمدە مەزكۇر تەشكىلاتنىڭ رەئىسى بۈلەنت بىلگى ئەپەندى بىلەن سۆھبەتلەر ئۆتكۈزۈپ، ئالدىمىزدىكى ئايلاردا گېرمانىيە تەۋەسىدە خىتاينىڭ جازا لاگېرلىرىغا قارشى بىرلىكتە پائالىيەتلەر ئۇيۇشتۇرۇش توغرىسىدا پىكىر بىرلىكى ھاسىل قىلغانلىقىنى تىلغا ئالدى. 

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق رەھبەرلىرى ئامېرىكىدىكى ئۇيغۇر جامائىتى بىلەن سۆھبەتتە بولدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

مۇھاجىرەتتىكى ئۇيغۇرلارنىڭ ئەڭ چوڭ ۋە نوپۇزلۇق تەشكىلاتى بولغان دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ مۇناسىۋەتلىك رەھبەرلىرى ياۋروپادىكى بىر قىسىم دۆلەتلەردە ۋە باشقا جايلاردا ئۇيغۇر جامائىتى بىلەن ئۇچرىشىپ تۈرلۈك سۆھبەتلەردە بولۇپ كەلگەن ئىدى. يېقىندا ئامېرىكا ئۇيغۇر بىرلەشمىسى د ئۇ ق نىڭ رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندىمنىڭ خىزمەت زىيارىتى ئۈچۈن ئامېرىكىغا كەلگەنلىكىدىن پايدىلىنىپ، د ئۇ ق رەھبەرلىرىنىڭ تۇنجى قېتىملىق ئۇيغۇر جامائىتى بىلەن ئۇچرىشىش ۋە سۆھبەتلىشىش پائالىيىتىنى تەشكىللىدى.

شەنبە كۈنى چۈشكە ئورۇنلاشتۇرۇلغان بۇ قېتىمقى ئۇچرىشىش پائالىيىتى ئامېرىكا ئۇيغۇر بىرلەشمىسىنىڭ باشقا پائالىيەتلىرىگە ئوخشاشلا ئالدى بىلەن «شەرقىي تۈركىستان دۆلەت مارشى» بىلەن باشلاندى. پائالىيەتكە كەلگەن ئۇيغۇر جامائىتى بىردەك ئورۇنلىرىدىن تۇرۇپ، ئاي-يۇلتۇزلۇق بايراققا ھۆرمەت بىلدۈردى.

دۆلەت مارشىدىن كېيىن د ئۇ ق ئىجرائىيە تەپتىشى ئابلىكىم ئىدرىس ۋەتەن ۋە مىللەتنىڭ ھۆرلۈكى ئۈچۈن ھازىرغا قەدەر ئەزىز جانلىرىنى پىدا قىلغان شېھىتلارنىڭ روھىغا ئاتاپ خەتمە-قۇرئان قىلدى. شۇنىڭدەك ئۇنىڭ دۇئاغا قول كۆتۈرۈشى بىلەن جامائەت بىرلىكتە دۇئا قىلىپ ئۇيغۇرلارنىڭ ئازادلىقى ھەمدە نۆۋەتتىكى تۈرلۈك مۈشكۈلاتلارغا ئاسانچىلىق بولۇشنى تىلىدى. 

تەپسىلاتى...

دولقۇن ئەيسا ئەپەندى باشچىلىقىدىكى ھەيئەت ۋاشىنگتوندا مۇھىم ئۇچرىشىشلاردا بولدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى مۇشۇ ئاينىڭ 6-كۈنى ئامېرىكا پايتەختى ۋاشىنگتوندىكى ئاقىللار مەركىزى بولغان خۇدسون ئىنستىتۇتىنىڭ تەكلىپىگە بىنائەن مەزكۇر ئىنستىتۇت ئۇيۇشتۇرغان يىغىنغا قاتنىشىش ئۈچۈن كەلگەن ئىدى. ئۇ بۇ يىغىننى نەتىجىلىك ئاخىرلاشتۇرغاندىن كېيىن پايتەخت ۋاشىنگتوندىكى پائالىيەتلىرىنى داۋاملاشتۇرۇپ، ئامېرىكا سىياسەت ساھەسىدىكى مۇھىم ئورگان ۋە شەخسلەر بىلەن كۆرۈشتى. ئۇ بۈگۈن رادىئويىمىزنىڭ زىيارىتىنى قوبۇل قىلىپ بۇ ھەقتىكى سوئاللىرىمىزغا جاۋاب بەردى.

ئۇ بۇ قېتىمقى ئۇچرىشىشلىرىنىڭ ئاساسىي مەقسىتىنىڭ ئامېرىكا دۆلەت مەجلىسىدە تونۇشتۇرۇلىدىغان ئۇيغۇرلارغا ئائىت ئىككى قانۇن لايىھىسىنىڭ ماقۇللىنىشى ئۈچۈن يەنىمۇ كۆپ ئاۋاز تەشكىللەش بولغانلىقىنى ئېيتتى.

دولقۇن ئەيسا ئەپەندى بىر ھەپتىدىن بۇيان ئامېرىكا ئۇيغۇر كىشىلىك ھوقۇق قۇرۇلۇشى باشلىقى ئۆمەر قانات ئەپەندى ۋە ئۇيغۇر كىشىلىك ھوقۇق قۇرۇلۇشىنىڭ تاشقى ئىشلار مەسئۇلى لۇئىسا گىرىۋ خانىملار بىرلىكتە «ئۇيغۇر كىشىلىك ھوقۇق سىياسىتى-2019» ناملىق قانۇن لايىھىسىنىڭ ئىمزا قويغۇچىلىرىدىن بولغان ئامېرىكا دۆلەت مەجلىسىنىڭ كېڭەش پالاتاسى ئەزاسى تېد يوخو، ئامېرىكا دۆلەت مەجلىسىدە سۇنۇلغان ئۇيغۇرلارغا مۇناسىۋەتلىك يەنە بىر قانۇن لايىھىسى- «ئۇيغۇر قانۇنى» نىڭ ئىمزا قويغۇچىسى، ئامېرىكا دۆلەت مەجلىسىنىڭ دېموكراتلار پارتىيەسىگە مەنسۇپ ئاۋام پالاتا ئەزاسى برەد شېرمىن بىلەن ئۇچراشقان. ئۇلار يەنە كېڭەش پالاتاسىنىڭ غوللۇق ئەزاسى تېد كرۇز، ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقىنىڭ دىنى ئىشلارغا مەسئۇل ئالاھىدە ئەلچىسى سەم بروۋنبەك قاتارلىق مۇھىم ئەربابلار بىلەنمۇ بىۋاسىتە ئۇچرىشىپ ئۇيغۇرلار ئەھۋالىنى تونۇشتۇرغان. بۇ ھەيئەت يەنە كېڭەش پالاتا ئەزاسى ماركو رۇبىيونىڭ ئىشخانىسى، ئاق ساراي ۋە تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقىنىڭ ئالاقىدار خادىملىرى بىلەن بىۋاسىتە كۆرۈشۈپ ئۇلارنىڭ ئۇيغۇر داۋاسىنى قوللىغانلىقىغا رەھمەت ئېيتقان شۇنداقلا ئۇلاردىن ياردەملىرىنى داۋاملاشتۇرۇشنى تەلەپ قىلغان.

تەپسىلاتى...

جازا لاگېرلىرى مەسىلىسى «ميۇنخېن تۈرك مەدەنىيەت مەركىزى» دە ئاڭلىتىلدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ رەھبەرلىرى «ميۇنخېن تۈرك مەدەنىيەت مەركىزى» نىڭ تەلىپىگە بىنائەن جازا لاگېرلىرى توغرىسىدا مەلۇمات بەردى.

د ئۇ ق دىنىي ئىشلار كومىتېتىنىڭ مۇدىرى، «شەرقىي تۈركىستان ئۆلىمالار بىرلىكى» نىڭ مۇئاۋىن رەئىسى تۇرغۇنجان ئالاۋۇدۇن ۋە د ئۇ ق فوندىنىڭ مۇدىرى ئابدۇجېلىل ئەمەت ئەپەندىلەر تەكلىپكە بىنائەن 17-فېۋرال كۈنى مەركىزى ميۇنخېن شەھىرىدە بولغان «ميۇنخېن تۈرك مەدەنىيەت مەركىزى» گە بېرىپ، جازا لاگېرلىرى مەسىلىسى ۋە ئۇيغۇر دىيارىنىڭ نۆۋەتتىكى ۋەزىيىتى توغرىسىدا مەلۇماتلار بەرگەن.

«شەرقىي تۈركىستاندىكى جازا لاگېرلىرىنىڭ ئارقا كۆرۈنۈشى قانداق؟ تۈركىيە نېمە قىلىشى كېرەك؟» تېمىسىدا ئۆتكۈزۈلگەن بۇ مەلۇمات بېرىش يىغىنىنى «ميۇنخېن تۈرك مەدەنىيەت مەركىزى» تەشكىللىگەن بولۇپ، ئۇلار ئۇيغۇر دىيارىنىڭ ھازىرقى ئېغىر ۋەزىيىتىنى تۈرك جامائىتىگە تېخىمۇ ئەتراپلىق بىلدۈرۈش ئۈچۈن د ئۇ ق رەھبەرلىرىنى تەكلىپ قىلغان. تۇرغۇنجان ئالاۋۇدۇن ئەپەندى بۇ يىغىندا جازا لاگېرلىرى مەسىلىسىنى چۆرىدىگەن ھالدا خىتاينىڭ ئۇيغۇر خەلقى ئۈستىدىن يۈرگۈزۈۋاتقان باستۇرۇش سىياسەتلىرى توغرىسىدا دوكلات بەرگەن.

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق رەھبەرلىرى «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتى بىلەن كۆرۈشتى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ رەھبەرلىرى «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتىنىڭ باش شىتابىنى زىيارەت قىلىپ، ئۇيغۇرلار مەسىلىسى ئۈستىدە سۆھبەتلەر ئېلىپ باردى.

12-فېۋرال كۈنى د ئۇ ق رەھبەرلىرى مۇھاجىرەتتىكى تۈرك جامائىتىنىڭ دۇنيانىڭ ھەر يەرلىرىدە قانچە يۈز مىڭ ئەزاسى بولغان «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتىنىڭ تەكلىپى بىلەن ئۇلارنىڭ باش شىتابىنى زىيارەت قىلىپ، ئۇيغۇر دىيارىنىڭ نۆۋەتتىكى ۋەزىيىتى ۋە بۇندىن كېيىن خىتايغا قارشى ھەمكارلىشىپ ئېلىپ بارىدىغان پائالىيەتلەر توغرىسىدا سۆھبەتلەردە بولدى.

مەركىزى گېرمانىيەنىڭ كۆلن شەھىرىدە بولغان «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتى بۇ يىل 2-فېۋرالدىن باشلاپ 11-فېۋرالغىچە ياۋروپا، شىمالىي ئامېرىكا، ئاۋسترالىيە قاتارلىق قىتئەلەردىكى 16 دىن ئارتۇق دۆلەت، 20 دىن ئارتۇق چوڭ شەھەرلەردە ھەم تۈركىيەدە خىتاينىڭ ئۇيغۇرلار ئۈستىدىن يۈرگۈزۈۋاتقان زۇلۇملىرىغا، بولۇپمۇ جازا لاگېرلىرىغا قارشى د ئۇ ق بىلەن ھەمكارلىشىپ، كۆلىمى زور نامايىشلارنى ئېلىپ بارغان ئىدى.

تەپسىلاتى...

ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ يۈرىكىدە خىتاي جاسۇسلىرى قۇتراشقا باشلىغان

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ مەركىزى جايلاشقان بېلگىيە پايتەختى بىريۇسسېلدا خىتاي جاسۇسلىرىنىڭ جانلىنىشقا باشلىغانلىقى ئىلگىرى سۈرۈلدى.

«گېرمانىيە ئاۋازى» رادىيوسىنىڭ 10-فېۋرال «دۇنيا گېزىتى» دىن نەقىل ئېلىپ بايان قىلىشىچە، ياۋروپا ئىتتىپاقى تاشقى ئىشلار مۇلازىمەت بۆلۈمى بىرقانچە كۈن ئىلگىرى بىريۇسسېلدىكى ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ باش شىتابى جايلاشقان دائىرە ئەتراپىدا خىتاي ۋە رۇس جاسۇسلىرىنىڭ ھەرىكەتلىرىنىڭ جانلىنىشقا باشلىغانلىقىنى ئەسكەرتىپ، ياۋروپا دىپلوماتلىرىنىڭ باش شىتاپ ئەتراپىدىكى بىرقانچە ئاشخانا ۋە قەھۋەخانىلارغا كىرىشتىن ساقلىنىشىنى ئاگاھلاندۇرغان. بۇ ئاگاھلاندۇرۇش بىريۇسسېلدىكى ئەسكىرىي خادىملارغىمۇ ئۇقتۇرۇلغان.

خەۋەردە بايان قىلىنىشىچە، ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ مەركىزى جايلاشقان بىريۇسسېلدا ھەرىكەت قىلىۋاتقان خىتاي جاسۇسلىرىنىڭ سانى 250 كىشى، رۇس جاسۇسلىرىنىڭ سانى 200 كىشى بولۇپ، بۇلارنىڭ مۇتلەق كۆپ قىسمى ئەلچىخانا ياكى سودا شىركەتلىرىنىڭ خادىملىرى ئىكەن. ئۇلار ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ باش شىتابى ئەتراپىدىكى رېستوران ۋە قەھۋەخانىلاردا تىمىسقىلاپ يۈرىدىكەن. «دۇنيا گېزىتى» مۇخبىرلىرى بۇ خەۋەرنى بىۋاسىتە ياۋروپا ئىتتىپاقى تاشقى مۇلازىمەت بۆلۈمى دائىرىسىدىن ئىگىلىگەن.

10-فېۋرال كۈنى خىتاينىڭ بىريۇسسېلدىكى باش ئەلچىخانىسى خىتاينىڭ ياۋروپا ئىتتىپاقىدىكى ۋەكىللىرى بىلەن بىرلىكتە ئېتىراز بىلدۈرۈپ، رەددىيە ئېلان قىلغان. ئۇلار بىۋاسىتە ياۋروپا ئىتتىپاقىنى تىلغا ئالماي، بۇ ئۇچۇرنى ئاشكارا قىلغان گېرمانىيەدىكى «دۇنيا گېزىتى» گە ھۇجۇم قىلغان. خىتاي تەرەپ «دۇنيا گېزىتى» نى ئاساسسىز ئۇچۇر تارقىتىپ، خىتاي بىلەن ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ ئارىسىنى بۇزۇشقا ئۇرۇنغانلىقى، مەسئۇلىيەتسىزلىك قىلغانلىقى، خىتايغا قارا سۈرتكەنلىكى ۋە ئاۋامنى قايمۇقتۇرغانلىقىدەك بىر قاتار نۇقسانلار بىلەن ئەيىبلىگەن. 

تەپسىلاتى...

تۈركىيە ئۇيغۇرلارنىڭ جازا لاگېرلىرىغا قامىلىشى مەسىلىسىدە خىتاينى قاتتىق ئەيىبلىدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

تۈركىيە تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى شەنبە كۈنى بايانات ئېلان قىلىپ، خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ بىر مىليوندىن ئارتۇق ئۇيغۇرلارنى جازا لاگېرلىرىغا سولىغانلىقىنى قاتتىق ئەيىبلەپ، بۇنى «ئىنسانىيەت ئۈچۈن بىر بۈيۈك نومۇس» دەپ بىلدۈردى.

تۈركىيە تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى باياناتچىسى ھامى ئاكسوي، «بىر مىليوندىن ئارتۇق ئۇيغۇر تۈركلىرىنىڭ جازا لاگېرلىرىغا ۋە تۈرمىلەرگە خالىغانچە تۇتۇلۇپ، تەن جازاسىغا ئۇچرىشى ۋە كاللىسىنىڭ سىياسىي جەھەتتىن يۇيۇلۇشى ھازىر بىر مەخپىيەتلىك ئەمەس. بىز خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇيغۇر تۈركلىرىنىڭ ئاساسلىق ھەق-ھوقۇقلىرىنى ھۆرمەت قىلىشىنى ۋە جازا لاگېرلىرىنى تاقىۋېتىشىنى تەشەببۇس قىلىمىز» دېدى.

باياناتچى ھامى ئاكسوي سۆزىدە يەنە، ئۇيغۇر تۈركلىرىنىڭ خىتاي ھاكىمىيىتى قولىدا ئۇزۇن يىللاردىن بۇيان سىياسىي بېسىمغا، شۇنداقلا سىستېمىلىق ئاسسىمىلاتسىيەگە ئۇچراپ كېلىۋاتقانلىقىنى ئالاھىدە تەكىتلەپ ئۆتتى.

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق رەھبەرلىرى خىتاينىڭ ئۇيغۇرلارنى چاغان ئۆتكۈزۈشكە، چوشقا گۆشى يېيىشكە مەجبۇرلىغانلىقىنى ئەيىبلىدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

خىتاي ھۆكۈمىتى ئۇيغۇرلارنى پانۇس ئېسىپ، ئۇسسۇل ئويناپ، چاغان ئۆتكۈزۈشكە ۋە چوشقا گۆشى يېيىشكە مەجبۇرلىغان.

بىرقانچە كۈندىن بۇيان ئىجتىمائىي تاراتقۇلاردا ئۈرۈمچى ۋە ئاتۇشتىكى ئۇيغۇرلارنىڭ خىتايچە كىيىنىپ، خىتايچە ئۇسۇللارنى ئويناپ، خىتاينىڭ چاغان بايرىمىنى تەبرىكلەۋاتقانلىقىغا ئائىت سىن كۆرۈنۈشلىرى تارقىلىشقا باشلىدى. مۇھاجىرەتتىكى ئۇيغۇرلار بۇنىڭغا قارىتا كۈچلۈك ئىنكاسلارنى قايتۇرۇپ، ئۆزلىرىنىڭ غەزەپ-نەپرەتلىرى ئىپادە قىلىشماقتا.

6-فېۋرال «فىرانسىيە ئاۋازى» رادىئوسى «چوشقا يىلى چاغان بايرىمىدا: شىنجاڭدىكى مۇسۇلمانلار چاغان ئۆتكۈزۈشكە، چوشقا گۆشى يېيىشكە مەجبۇرلاندى» ناملىق خەۋەر ئېلان قىلدى. خەۋەردە غۇلجا شەھەر باشقۇرۇش ئىدارىسىنىڭ ئېلى ئىسىملىك بىر ئۇيغۇر باشلىقىنىڭ چوشقا گۆشىنى پارچىلاۋاتقان سۈرىتى قوشۇپ بېرىلگەن.

تەپسىلاتى...