تۈركىيە ئۇيغۇرلارنىڭ جازا لاگېرلىرىغا قامىلىشى مەسىلىسىدە خىتاينى قاتتىق ئەيىبلىدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

تۈركىيە تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى شەنبە كۈنى بايانات ئېلان قىلىپ، خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ بىر مىليوندىن ئارتۇق ئۇيغۇرلارنى جازا لاگېرلىرىغا سولىغانلىقىنى قاتتىق ئەيىبلەپ، بۇنى «ئىنسانىيەت ئۈچۈن بىر بۈيۈك نومۇس» دەپ بىلدۈردى.

تۈركىيە تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى باياناتچىسى ھامى ئاكسوي، «بىر مىليوندىن ئارتۇق ئۇيغۇر تۈركلىرىنىڭ جازا لاگېرلىرىغا ۋە تۈرمىلەرگە خالىغانچە تۇتۇلۇپ، تەن جازاسىغا ئۇچرىشى ۋە كاللىسىنىڭ سىياسىي جەھەتتىن يۇيۇلۇشى ھازىر بىر مەخپىيەتلىك ئەمەس. بىز خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇيغۇر تۈركلىرىنىڭ ئاساسلىق ھەق-ھوقۇقلىرىنى ھۆرمەت قىلىشىنى ۋە جازا لاگېرلىرىنى تاقىۋېتىشىنى تەشەببۇس قىلىمىز» دېدى.

باياناتچى ھامى ئاكسوي سۆزىدە يەنە، ئۇيغۇر تۈركلىرىنىڭ خىتاي ھاكىمىيىتى قولىدا ئۇزۇن يىللاردىن بۇيان سىياسىي بېسىمغا، شۇنداقلا سىستېمىلىق ئاسسىمىلاتسىيەگە ئۇچراپ كېلىۋاتقانلىقىنى ئالاھىدە تەكىتلەپ ئۆتتى.

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق رەھبەرلىرى خىتاينىڭ ئۇيغۇرلارنى چاغان ئۆتكۈزۈشكە، چوشقا گۆشى يېيىشكە مەجبۇرلىغانلىقىنى ئەيىبلىدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

خىتاي ھۆكۈمىتى ئۇيغۇرلارنى پانۇس ئېسىپ، ئۇسسۇل ئويناپ، چاغان ئۆتكۈزۈشكە ۋە چوشقا گۆشى يېيىشكە مەجبۇرلىغان.

بىرقانچە كۈندىن بۇيان ئىجتىمائىي تاراتقۇلاردا ئۈرۈمچى ۋە ئاتۇشتىكى ئۇيغۇرلارنىڭ خىتايچە كىيىنىپ، خىتايچە ئۇسۇللارنى ئويناپ، خىتاينىڭ چاغان بايرىمىنى تەبرىكلەۋاتقانلىقىغا ئائىت سىن كۆرۈنۈشلىرى تارقىلىشقا باشلىدى. مۇھاجىرەتتىكى ئۇيغۇرلار بۇنىڭغا قارىتا كۈچلۈك ئىنكاسلارنى قايتۇرۇپ، ئۆزلىرىنىڭ غەزەپ-نەپرەتلىرى ئىپادە قىلىشماقتا.

6-فېۋرال «فىرانسىيە ئاۋازى» رادىئوسى «چوشقا يىلى چاغان بايرىمىدا: شىنجاڭدىكى مۇسۇلمانلار چاغان ئۆتكۈزۈشكە، چوشقا گۆشى يېيىشكە مەجبۇرلاندى» ناملىق خەۋەر ئېلان قىلدى. خەۋەردە غۇلجا شەھەر باشقۇرۇش ئىدارىسىنىڭ ئېلى ئىسىملىك بىر ئۇيغۇر باشلىقىنىڭ چوشقا گۆشىنى پارچىلاۋاتقان سۈرىتى قوشۇپ بېرىلگەن.

تەپسىلاتى...

ميۇنخېندا خىتايغا قارشى نامايىش ئۆتكۈزۈلدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

ميۇنخېندىكى خىتاي كونسۇلخانىسى ئالدىدا «5-فېۋرال غۇلجا ۋەقەسى» نىڭ 22 يىللىقىنى خاتىرىلەش نامايىشى ئۆتكۈزۈلدى.

6-فېۋرال چۈشتىن كېيىن سائەت 15:00 دا خىتاينىڭ ميۇنخېندىكى كونسۇلخانىسى ئالدىدا نامايىش ئۆتكۈزۈلۈپ، «5-فېۋرال غۇلجا ۋەقەسى» نىڭ 22 يىللىقى خاتىرىلەندى ۋە خىتاينىڭ جازا لاگېرلىرىغا قارشى شوئارلار توۋلاندى.

د ئۇ ق نىڭ تەشەببۇسى بىلەن «5-فېۋرال غۇلجا ۋەقەسى» نى خاتىرىلەش پائالىيەتلىرى 2-فېۋرالدىن بۇيان دۇنيانىڭ ھەرقايسى ئەللىرىدىكى ئۇيغۇرلار مەركەزلىشىپ ئولتۇراقلاشقان دۆلەتلەردە ئوخشىمىغان شەكىللەردە ئېلىپ بېرىلماقتا ئىدى. بۈگۈن مەركىزى ميۇنخېن شەھىرىدىكى «ياۋروپا شەرقىي تۈركىستان بىرلىكى» نىڭ ئۇيۇشتۇرۇشى بىلەن ئۇيغۇرلار ۋە تۈرك جامائىتىنىڭ ئىشتىراكىدا يەنە بىر قېتىم خىتايغا قارشى نامايىش ئۆتكۈزۈلدى. 

تەپسىلاتى...

لوندون ۋە ئوسلو شەھىرىدىكى خىتاي ئەلچىخانىسى ئالدىدا نارازىلىق نامايىشى ئۆتكۈزۈلدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

 

5-فېۋرال كۈنى «غۇلجا ۋەقەسى» نىڭ 22-يىللىقىنى خاتىرىلەش، شۇنداقلا خىتاي ھۆكۈمىتىنىڭ ئۇيغۇرلارغا ئېلىپ بېرىۋاتقان ئېغىر بېسىم سىياسىتىگە نارازىلىق بىلدۈرۈش ئۈچۈن ئەنگلىيەنىڭ پايتەختى لوندون بىلەن نورۋېگىيەنىڭ پايتەختى ئوسلودىكى خىتاي ئەلچىخانىسىنىڭ ئالدىدا نامايىش ئۆتكۈزۈلدى.

مەركىزى گېرمانىيەنىڭ كۆلن شەھىرىدە بولغان «مىللىي گۆرۈش»، يەنى «مىللىي كۆز قاراش» تەشكىلاتى د ئۇ ق بىلەن ھەمكارلىشىپ، 2-فېۋرالدىن باشلاپ ياۋروپا دۆلەتلىرى، ئاۋسترالىيە، شىمالىي ئامېرىكا قىتئەلىرىدە خىتاينىڭ ئۇيغۇرلار ئۈستىدىن يۈرگۈزۈۋاتقان زۇلۇملىرىغا، جازا لاگېرلىرىغا قارشى نامايىش تەشكىللىدى. بۈگۈن «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتى بىلەن نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتى بىرلىكتە خىتاينىڭ ئوسلودا تۇرۇشلۇق ئەلچىخانىسىنىڭ ئالدىدا نامايىش ئۆتكۈزگەن. نامايىشقا «مىللىي كۆز قاراش» تەشكىلاتىنىڭ ئوسلو شۆبىسىنىڭ مەسئۇلى مەمەت تەمەل ئەپەندى، د ئۇ ق رەھبەرلىرى، نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتىنىڭ مەسئۇللىرى ۋە ئۇيغۇرلاردىن بولۇپ 150 ئەتراپىدا كىشى ئىشتىراك قىلغان.

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق رەئىسى ئوسلودا «خىتاينىڭ ئۇيغۇرلارغا قاراتقان ھۇجۇمى» ناملىق يىغىندا نۇتۇق سۆزلىدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

د ئۇ ق رەئىسى «رافتو كىشىلىك ھوقۇق فوندى»، «نورۋېگىيە قەلەمكەشلەر جەمئىيىتى» «نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتى» نىڭ بىرلەشمە يىغىنىغا قاتناشتى.

2-فېۋرالدىن ئېتىبارەن نورۋېگىيە پايتەختى ئوسلودىكى زىيارىتىنى باشلىغان د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى 4-فېۋرال كۈنى «رافتو كىشىلىك ھوقۇق فوندى»، «نورۋېگىيە قەلەمكەشلەر جەمئىيىتى» ۋە «نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتى» بىرلىكتە ئۇيۇشتۇرغان «خىتاينىڭ ئۇيغۇرلارغا قاراتقان ھۇجۇمى» ناملىق يىغىندا نۇتۇق سۆزلەشتىن ئىلگىرى، نورۋېگىيەدە بىر قاتار پائالىيەتلەرنى ئېلىپ بارغان.

«نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتى» نىڭ رەئىسى بەختىيار ئۆمەر ئەپەندىنىڭ بىلدۈرۈشىچە، د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى 3-ۋە 4-فېۋرال كۈنلىرى نورۋېگىيە ھۆكۈمەت دائىرىلىرى بىلەن ئۇچراشقاندىن سىرت نورۋېگىيەدىكى بىر قىسىم كىشىلىك ھوقۇق تەشكىلاتلىرىنى زىيارەت قىلىپ، ئۇيغۇرلار مەسىلىسى ئۈستىدە سۆھبەتلەردە بولغان. «نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتى» نىڭ مەسئۇللىرىدىن خەلچەم مەمتىمىن خانىم تەمىنلىگەن ئۇچۇرغا ئاساسلانغاندا، د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى ئوسلودا يەنە ئۇيغۇر جامائىتى بىلەن دىدارلىشىپ، د ئۇ ق نىڭ خىزمەتلىرىدىن مەلۇماتلار بەرگەن.

تەپسىلاتى...

د ئ‍ۇ ق ئاخباراتى : دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى «بىر ئاۋاز، بىر قەدەم» ھەرىكىتىنىڭ يېڭى چاقىرىقىنى قوللاپ قۇۋەتلەيدۇ

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى
2019-يىلى 2-ئاينىڭ 6-كۈنى ​

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى بولۇش سۈپىتىمىز بىلەن «بىر ئاۋاز، بىر قەدەم» ھەرىكىتى تەرىپىدىن يېقىندا ئېلان قىلىنغان 2019 – يىلى 3 – ئاينىڭ 15 – كۈنى پۈتۈن دۇنيا مىقياسىدا كوممۇنىست خىتاي ھاكىمىيىتىنىڭ شەرقىي تۈركىستان خەلقى ئۈستىدىن يۈرگۈزىۋاتقان جىنايى قىلمىشلىرى پاش قىلىنغان فوتوسۈرەت كۆرگەزمىلىرىنى ئېچىش ھەققىدىكى چاقىرىقىنى پۈتۈن كۈچىمىز بىلەن قوللاپ قۇۋەتلەيدىغانلىقىمىزنى ۋە بۇ چاقىرىققا قىزغىن ئاۋاز قوشۇدىغانلىقىمىزنى بىلدۈرىمىز.

نۆۋەتتە مۇستەبىت كوممۇنىست خىتاي ھاكىمىيىتى ئۆزىنىڭ شەرقىي تۈركىستان خەلقىغە قارىتا رەھىمسىزلەرچە يۈرگۈزىۋاتقان ئىرقىي قىرغىنچىلىقىنى ۋە باشقا جىنايى قىلمىشلىرىنى يوشۇرۇش ۋە ئاقلاش ئۈچۈن دۇنيا مىقياسىدا دېپلوماتىيە جەھەتتە جىددى ھەرىكەت ئېلىپ بارماقتا، مۇشۇنداق بىر ۋەزىيەتتە «بىر ئاۋاز، بىر قەدەم ھەرىكىتى» تەرىپىدىن پۈتۈن دۇنيا مىقياسىدا ئوخشاش ۋاقىتتا بىردەك ھالدا خىتاينىڭ جىنايى قىلمىشلىرى پاش قىلىنغان رەسىم كۆزگەزمىلىرىنىڭ ئۇيۇشتۇرۇلۇشى، خىتاينىڭ دېپلوماتىك ھۇجۇملىرىنى بەربات قىلىش ۋە خەلقئ‍ارا جامائەتچىلىكنىڭ تېخىمۇ كەڭ ھىسداشلىقىنى قولغا كەلتۈرۈشتە ئىنتايىن موھىم ئەھمىيەتتە ئىگە !

شۇنىڭ ئۈچۈن بىز، دۇنيانىڭ ھەرقايسى ئەللىرىدە پائالىيەت ئېلىپ بېرىۋاتقان پۈتۈن تەشكىلاتلىرىمىزنى، سىياسى پائالىيەتچىلىرىمىزنى ۋە خەلقىمىزنى «بىر ئاۋاز، بىر قەدەم» ھەرىكىتىنىڭ چاقىرىقىغا قىزغىنلىق بىلەن ئاكتىپ ئاۋاز قوشۇشقا ۋە بۇ ھەرىكەتنى ماددى ۋە مەنىۋىي جەھەتتىن پۈتۈن كۈچى بىلەن قوللاپ قۇۋەتلەشكە چاقىرىمىز !

ھۆرمەت بىلەن :

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى

تەپسىلاتى...

ئالمۇتادا 5-فېۋرال غۇلجا پاجىئەسى خاتىرىلەندى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

3-فېۋرال كۈنى ئالمۇتا شەھىرىنىڭ سۇلتانقورغان مەھەللىسىگە ئورۇنلاشقان «قورغان» رېستورانىدا 1997-يىلى 5-فېۋرال كۈنى غۇلجىدا يۈز بەرگەن ئۇيغۇر ياشلىرىنىڭ تىنچ نامايىشىنىڭ ئوققا تۇتۇلۇش ۋەقەسىنىڭ 22 يىللىقىغا بېغىشلانغان خاتىرىلەش مۇراسىمى بولۇپ ئۆتتى. مۇراسىمنى دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى ئىجرائىيە كومىتېتى رەئىسىنىڭ ئورۇنباسارى ئەركىن ئەخمەتوف ۋە قازاقىستان ئۇيغۇر ياشلىرى بىرلىكى ئۇيۇشتۇردى. ئۇنىڭغا ئالمۇتا شەھىرى ۋە ناھىيەلەرنىڭ يۇرت-جامائەتچىلىكى، ئىجتىمائىي بىرلەشمىلەر ۋەكىللىرى، زىيالىيلار، ياشلار بولۇپ 500 گە يېقىن ئادەم قاتناشتى. مۇراسىمغا شۇنداقلا ئەزەر، باشقۇرت، نوغاي خەلقلىرىنىڭ ۋەكىللىرىمۇ ئىشتىراك قىلدى.

خاتىرىلەش پائالىيىتىگە رىياسەتچىلىك قىلغان دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ ئوتتۇرا ئاسىيادىكى دىنىي ئىشلار بويىچە مەسئۇلى سەدىردىن ئايۇپوف مۇراسىمنىڭ مەقسىتىنى چۈشەندۈردى.

ئالدى بىلەن غۇلجا قانلىق ۋەقەسىدە ھەمدە مۇستەقىللىق، ئەركىنلىك، ئۆزلىرىنىڭ كىشىلىك ھوقۇقلىرى ئۈچۈن قۇربان بولغانلارغا ئاتاپ قۇرئان تىلاۋەت قىلىندى. ئاندىن سۆزگە چىققان قازاقىستان ئۇيغۇر ياشلىرى بىرلىكىنىڭ ئەزاسى ئادىلەم مەسۈمجان «5-فېۋرال غۇلجا قانلىق ۋەقەسىنىڭ كېلىپ چىقىشى ۋە ئۇنىڭ ئاقىۋەتلىرى» تېمىسىدا دوكلات قىلدى.

تەپسىلاتى...

گېرمانىيەنىڭ 5 چوڭ شەھىرىدە خىتايغا قارشى نامايىش ئۆتكۈزۈلدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

گېرمانىيەدىكى «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتى دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى بىلەن ھەمكارلىشىپ، ياۋروپادىكى 10 دۆلەت، 16 شەھەردە نامايىش تەشكىللىدى.

مەركىزى گېرمانىيەنىڭ كۆلن شەھىرىدە بولغان «مىللىي گۆرۈش» تەشكىلاتى د ئۇ ق بىلەن ھەمكارلىشىپ، 2-فېۋرالدىن باشلاپ ياۋروپا دۆلەتلىرى، ئاۋسترالىيە، شىمالىي ئامېرىكا قىتئەلىرىدە خىتاينىڭ ئۇيغۇرلار ئۈستىدىن يۈرگۈزۈۋاتقان زۇلۇملىرىغا، جازا لاگېرلىرىغا قارشى نامايىش تەشكىللىدى. دۇنيانىڭ ھەر يېرىدە يۈزمىڭلارچە ئەزاسى بولغان بۇ تەشكىلات يالغۇز ياۋروپانىڭ ئۆزىدىلا 10 دۆلەت، 16 مەركىزىي شەھەردە نامايىش ئۇيۇشتۇرغان بولۇپ، 2-فېۋرال كۈنى گېرمانىيەنىڭ 5 چوڭ شەھىرىدە بىرلا ۋاقىتتا نامايىش ئۆتكۈزۈلدى.

گېرمانىيەنىڭ ھامبۇرگ، دۈسسېلدورف شەھەرلىرىدە كۆلىمى زور نامايىشلار ئۆتكۈزۈلگەن بولسىمۇ، نامايىشچىلار بىلەن ئالاقىلىشىش ئىمكانىمىز بولمىدى. ئەمما بېرلىن، فرانكفۇرت ۋە ميۇنخېن شەھىرىدە ئۆتكۈزۈلگەن نامايىشلار توغرىسىدا نەق مەيداندىن مەلۇمات ئىگىلىيەلىدۇق.

تەپسىلاتى...

بۇلغارىيە سوت مەھكىمىسى 5 نەپەر ئۇيغۇرنى خىتايغا قايتۇرماسلىقنى ھۆكۈم قىلدى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

2017-يىلى 7-ئايدا 5 نەپەر ئۇيغۇر، تۈركىيە چېگراسىدىن بۇلغارىيەگە قانۇنسىز كىردى دەپ بۇلغارىيە ساقچىلىرى تەرىپىدىن سولاپ قويۇلغان ئىدى.

مەزكۇر ئۇيغۇرلار نەچچە قېتىم خىتايغا قايتۇرۇلۇش خەۋپىنى بېشىدىن ئۆتكۈزۈپ، دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ تىرىشچانلىقى، ياۋروپادىكى ئادۋوكاتلار ۋە ئىنسان ھوقۇقلىرى ئورگانلىرىنىڭ كۈچ چىقىرىشى بىلەن 2019-يىلى 1-ئاينىڭ 24-كۈنى بۇلغارىيە سوت مەھكىمىسى ئۇلارنى خىتايغا قايتۇرماسلىق توغرىسىدا ھۆكۈم چىقارغان. بۇ مۇناسىۋەت بىلەن د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى بۇلغارىيەگە كېلىپ 5 نەپەر ئۇيغۇردىن ھال سورىغان. ئۇچرىشىش جەريانىدا بىز نەق مەيدانغا تېلېفون قىلىپ مەلۇمات ئىگىلىدۇق. 

تەپسىلاتى...

د ئۇ ق رەئىسىنىڭ ئەنگلىيەدىكى 3 كۈنلۈك زىيارىتى نەتىجىلىك ئاخىرلاشتى

خەۋەر مەنبەسى: ئەركىن ئاسىيا

دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيىنىڭ رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەنگلىيەدىكى كۆپلىگەن مۇسۇلمانلار تەشكىلاتلىرى بىلەن ئۇچرىشىش ئۆتكۈزۈپ، جازا لاگېرلىرىغا قارشى ئورتاق ھەرىكەت قىلىشقا كېلىشكەن.

خىتاي ھاكىمىيىتىنىڭ ئۇيغۇر دىيارىدا تەسىس قىلغان «قايتا تەربىيەلەش مەركىزى» نامىدىكى جازا لاگېرلىرىغا قارشى ئەنگلىيە ھۆكۈمىتىنى ھەرىكەتكە كەلتۈرۈش ھەمدە ئىسلام دۇنياسىنى ئويغىتىش مەقسىتىدە 20-يانۋار ئەنگلىيە پايتەختى لوندونغا يېتىپ كەلگەن د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى بۇ ئۈچ كۈن ئىچىدە ئەنگلىيە پارلامېنت ئەزالىرى بىلەن سۆھبەتلەر ئېلىپ بارغاندىن سىرت، خەلقئارادا تەسىرى كۈچلۈك بولغان مەركىزى لوندوندىكى بىر قىسىم مۇسۇلمان تەشكىلاتلىرى بىلەن ئۇچرىشىشلار ئۆتكۈزۈپ، بۇندىن كېيىن ئورتاق ئېلىپ بارىدىغان پائالىيەتلىرى توغرىسىدا ئۆز-ئارا كېلىشىملەردە بولغان.

لوندوندىن زىيارىتىمىزنى قوبۇل قىلغان د ئۇ ق رەئىسى دولقۇن ئەيسا ئەپەندى بۇ قېتىمقى ئەنگلىيە زىيارىتىنىڭ مەقسىتى ۋە ئىسلامىي تەشكىلاتلار بىلەن ھەمكارلىشىشنىڭ زۆرۈرىيەتلىرى توغرىسىدا توختىلىپ، 2019-يىلى ئىسلام دۇنياسىنى خىتاينىڭ جازا لاگېرلىرىغا قارشى ئومۇميۈزلۈك قوزغاش ئارقىلىق خەلقئارادا ئۇيغۇرلار مەسىلىسى بويىچە يەنىمۇ زور جامائەت پىكرى ھازىرلاشنىڭ د ئۇ ق نىڭ خىزمەت كۈنتەرتىپىدىكى مۇھىم بىر نۇقتا ئىكەنلىكىنى تىلغا ئالدى.

تەپسىلاتى...